De Belgische burger besefte op vrijdag 10 mei 1940 niet dat er een ware nachtmerrie begon voor de honderden gemeenbesturen. 

De volgende jaren werd het economisch stelsel verwoest. Niettegenstaande het feit dat het geldvolume verdubbelde, er was nu ook ‘Duits geld’ naast de Belgische biljetten en munten, ging men meer en meer over tot ruilhandel.

De vluchtelingenstromen maakten het er ook niet gemakkelijker op. Veel mensen dachten, met 1914 in het achterhoofd, een veilige thuis te vinden in Frankrijk. Maar ook Frankrijk behoorde nu tot het Duitse Rijk en die stuurde iedereen terug naar hun land van herkomst. 

In de steek gelaten door de Belgische regering, die eind mei naar Frankrijk was gevlucht, diende men het administratief aparaat verder te laten functioneren.

Notaris Paul Schotte, burgermeester van 1933-1946, besloot met de gemeenteraad op 22 mei 1940, tot het uitgeven van noodgeld. Enkele dagen voor de overgave van het Belgische leger neemt men te Ingelmunster deze belangrijke beslissing. Waarschijnlijk is dit alles ingegeven door de herinnering aan de Eerste Wereldoorlog toen 600 gemeentebesturen hun eigen noodgeld uitgaven.

In 1940 zullen slechts enkele tientallen gemeentebesturen dit doen. De reden is duidelijk: de economie speelt zich al lang niet meer af rond de kerktoren. Tijdens de Eerste Wereldoorlog had men nog micro-economieën, gesloten systemen. Alles kon gefabriceerd en verkocht worden in de plaatselijke gemeenschap.

Men bracht twee biljetten uit: een biljet van 5 frank en een biljet van 20 frank. Van elk biljet zijn er twee varianten.

De variatie bij beide biljetten zit hem in het embleem van de gemeente.

Flashback

Het gemeentebestuur van Ingelmunster gaf tijdens de oorlogsjaren 1914-1918 8 blijetten uit:

25 centiem, 14/07/1915

50 centiem 14/07/1915

1 frank 04/01/1915

1 frank14/11/1914

1 frank 19/11/1915

5 frank14/11/1914

5 frank04/01/1915

5 frank 19/01/1915

Op de achterzijde merk je de handtekening van burgermeester Remi Callens (1913-1916 en 1918-1932). Hij werd tijdens de oorlog naar Duitsland weggevoerd. Hij kwam terug en nam het burgemeestersambt terug op. Remi Callens is één van die mensen die het verschil gemaakt hebben voor de Ingelmunsterse bevolking.

Daarnaast gaf  het Nationaal Hulp- en Voedingscomité / Plaatselijk comité van Ingelmunster nog een bon uit van 50 cent en Onderstandscommissie van Ingelmunster drie bonnen telkens van 1, 2 en 3 frank.

Van waar komt het bundeltje noodgeld?

Het noodgeld bleef maar enkele maanden in circulatie als betaalmiddel. Nadien kreeg de gemeenteontvanger Oscar Lievrouw de opdracht om de biljetten te vernietigen. Hij heeft het overgrote deel laten vernietigen, maar nam ook een bundeltje mee naar huis als aandenken. De biljetten hadden trouwens geen waarde meer na het Duitse verbod. Het bundeltje werd gevonden na zijn dood in 1982 door zijn zoon. De zeldzame biljetten, die nu opgenomen zijn in verzamelingen, komen van burgers die ze niet hebben ingeruild. De rest zit in de bundel: 83 biljetten van 20 Frank en 47 biljetten van 5 frank.

Oscar, links op de foto met handboog, vergezelt als lid van de boogschuttersgilde het koninklijk echtpaar op vrijdag 3 juli 1964 naar aanleiding van het 500-jarig bestaan van de koninklijke Schuttersgilde Sint-Sebastiaan. Oscar had een stem als een klok. Zijn bijnaam was dan ook heel toepasselijk ‘Skar Klokke’.( Veel mensen dachten ook dat dit zijn echte naam was. De foto is opgenomen in het archief van de gemeente Ingelmunster.)
%d bloggers liken dit: